Dokter vertelt je

Chemotherapie kan mondzweren veroorzaken. Leer hoe u daarmee omgaat.

Een van de onverwachte bijwerkingen van chemotherapie is een pijnlijke mond. Sommige soorten chemo en sommige bestralingsbehandelingen tasten het gevoelige weefsel van uw lippen, wangen, tandvlees en keel aan. Deze aandoening wordt mucositis genoemd en is een veel voorkomende bijwerking van kankerbehandelingen.

U kunt overal in uw mond of keel of op uw lippen branderige zweertjes krijgen. U kunt ook een algemene zwelling of gevoeligheid in uw hele mond en keel hebben. De symptomen kunnen het ongemakkelijk maken om te eten, te drinken of te praten.

Door voor en tijdens de behandeling enkele voorzorgsmaatregelen te nemen, kunt u de gevolgen van een zweer in de mond tot een minimum beperken.

Ga naar de tandarts

Voordat je met chemo begint, moet je een bezoek brengen aan je tandarts. Als je gaatjes of gingivitis hebt, kan je tandarts die voor je behandelen. U wilt dat uw tanden en tandvlees zo gezond mogelijk zijn voordat de behandeling begint.

Zorg goed voor uw mond

Het is belangrijk om te poetsen en te flossen tijdens de chemo. Je immuunsysteem wordt onderdrukt, en je zult vatbaarder zijn voor allerlei infecties. Als u uw tanden en tandvlees verzorgt, is de kans kleiner dat u problemen krijgt met uw algemene gebit.

Voorkomen van mondzweertjes

Uw arts heeft mogelijk manieren om uw risico op een doorligende mond te verminderen. Vraag naar de medicijnen die u gaat gebruiken. Als uw behandelingsplan voor borstkanker een geneesmiddel genaamd fluorouracil {5-FU) omvat, kan het spoelen van koud water of ijsblokjes in uw mond zweertjes voorkomen.

Omgaan met pijn door zweertjes in de mond

Als u pijn in uw mond krijgt, moet u voedsel en dranken vermijden die de pijn kunnen verergeren, zoals:?

• Alcohol

• Mondwater dat alcohol bevat

• Zout of gekruid voedsel

• Zure voedingsmiddelen en dranken zoals citrusvruchten en sappen, tomaten en tomatensaus

• Zeer warme of koude voedingsmiddelen en vloeistoffen

• Tabak

Uw arts kan u lokale medicatie voorstellen om de pijn in uw mond te verdoven. Er zijn verdovende crèmes die u op kleine delen van uw lippen of in uw mond kunt smeren. Als uw hele mond pijn doet, zijn er spoelingen die het hele gebied kunnen bedekken en enige verlichting kunnen bieden.

Uw mond regelmatig spoelen kan ook helpen. U kunt lauw water gebruiken of een mondspoelmiddel zonder alcohol. Uw arts kan u een spoeling met zout water of water en zuiveringszout aanraden.

Voordat u met de behandeling begint, moet u met uw arts praten over de mogelijkheid van een mondzweertje. Hij of zij kan u vertellen welke specifieke stappen u moet nemen voordat uw chemokuur begint. Als u een zweertje krijgt, vraag hem dan om advies over hoe u de pijn kunt verlichten.

Uw BI-RADS-score geeft de resultaten van een mammografie-screening. Lees waarom u een mammografie moet laten maken en wat de resultaten betekenen.

Inzicht in uw BI-RADS Score

De BI-RADS score heeft zeven niveaus van rangschikking:

• Categorie 0: Aanvullende beeldvorming is nodig om een categorie te bepalen. De resultaten waren niet doorslaggevend.

• Categorie 1: Uw testresultaat is negatief. Er is geen significante of merkbare afwijking op uw mammografie. Het is belangrijk om de screening op regelmatige tijdstippen voort te zetten.

• Categorie 2: Er werd een niet-kankerachtig gezwel vastgesteld. Er is sprake van een goedaardige verkalking of fibroadenoom, maar dit is niet zorgwekkend. Blijf regelmatig mammografieën laten maken.

• Categorie 3: Er is een gezwel gevonden dat hoogstwaarschijnlijk goedaardig is. U moet vaker (om de zes maanden) een mammografie laten maken om het gebied te controleren op veranderingen.

• Categorie 4: Er is een verdachte afwijking die mogelijk kankerverwekkend is. Dit resultaat vereist een biopsie.?

• Categorie 5: Het gezwel is hoogstwaarschijnlijk kwaadaardig, wat betekent dat het waarschijnlijk kanker is. Deze uitslag vereist een biopsie. ?

• Categorie 6: Een biopsie bevestigt de resultaten van uw mammografie, en het gezwel wordt geïdentificeerd als kanker. De behandeling moet onmiddellijk beginnen.

Ook wordt de dichtheid van uw borstweefsel beoordeeld. Bij een grotere dichtheid van het borstweefsel kunnen gezwellen moeilijker te herkennen zijn. U loopt ook een groter risico op gezwellen met meer dicht borstweefsel. Een mammografie kan helpen voorspellen hoe groot de kans is dat u in de toekomst borstkanker krijgt.

Over mammografie-onderzoek

Een mammografie is een röntgenfoto van uw borstweefsel die wordt gebruikt om borstkanker op te sporen. U gaat voor een röntgenapparaat staan en legt uw borst op een plaat. Een röntgentechnicus zorgt voor de juiste plaatsing en drukt vervolgens met een tweede plaat van bovenaf op uw borst.

Tijdens het röntgenonderzoek kunt u druk, ongemak en zelfs pijn voelen. Als de ene kant klaar is, scant de technicus uw tweede borst. Uw borsten kunnen na de procedure pijnlijk of gevoelig zijn.

Tijdens het onderzoek leest de technicus uw resultaten niet voor. In plaats daarvan worden ze gelezen en vertaald door een speciale arts, een radioloog, die de resultaten met u bespreekt aan de hand van het BI-RADS-scoresysteem.

Volgende stappen. Als uw BI-RADS-score wijst op een abnormaal gezwel dat kanker zou kunnen zijn, verwijst de radioloog u door naar een borst- of operatiearts voor een biopsie. Bij deze procedure wordt een klein monster van het borstweefsel in kwestie weggenomen voor laboratoriumonderzoek.

Na de procedure heeft uw arts de beschikking over een gedetailleerd rapport waarin eventuele bezwaren naar aanleiding van het weefselmonster staan vermeld. Afgezien van de resultaten van een mammografie, kunt u ook een biopsie nodig hebben als:

• Uw dokter voelt een knobbeltje op uw borst

• Een echografie toont iets van zorg

• Een MRI-scan toont een gebied van zorg?

• Je hebt ongewone tepelveranderingen zoals korstvorming, schilfering, kuiltjes, of afscheiding

Behandeling van borstkanker

Chirurgie. Nadat de diagnose borstkanker is gesteld, is het belangrijk dat u zo spoedig mogelijk een behandeling ondergaat om een zo goed mogelijk resultaat te bereiken. Uw behandeling bestaat meestal uit een operatie om het aangetaste borstweefsel te verwijderen.

Vóór de operatie kan uw arts u chemotherapie of bestraling aanraden om de tumor en de aangetaste lymfeklieren te verkleinen. Dit geeft ook een indicatie van hoe uw lichaam op de behandeling reageert.

Een borstoperatie kan een lumpectomie inhouden om de tumor en wat omliggend normaal weefsel te verwijderen om er zeker van te zijn dat alle kanker is verdwenen. Deze aanpak wordt gebruikt bij kanker in een vroeg stadium, wanneer de tumoren klein zijn. Na de operatie moet u mogelijk worden bestraald.

Bij een mastectomie wordt uw hele borst verwijderd. Bij sommige operatietechnieken blijven de huid, het tepelhof en de tepel van de borst gespaard voor een toekomstige reconstructieoperatie. Als u een grote kans hebt op kanker in de toekomst, kan uw arts een dubbele mastectomie uitvoeren en beide borsten verwijderen.

Zodra het borstweefsel is verwijderd, worden er meer laboratoriumonderzoeken gedaan. Uw arts wil mogelijk uw lymfeklieren testen om te zien of de kanker is uitgezaaid, wat kan betekenen dat andere organen in de toekomst kunnen worden aangetast.

Bestraling. Bij deze therapie worden krachtige energiebonen gebruikt om tumoren vóór de operatie te verkleinen of om resterende kankercellen na de operatie te doden. Een radioloog voert deze therapie dagelijks op u uit gedurende maximaal zes weken. Bij uitgezaaide borstkanker die is uitgezaaid naar andere delen van uw lichaam, kan bestralingstherapie uw symptomen verminderen en de kwaliteit van uw leven verbeteren.

Protonentherapie. Deze vorm van therapie lijkt op bestraling, maar gebruikt een andere energie en richt zich nauwkeuriger op specifiek weefsel, waarbij gezond weefsel en organen worden gespaard.

Chemotherapie. Er worden speciale medicijnen tegen kanker ingespoten om kankercellen te vernietigen of hun groei te vertragen. U kunt chemotherapie intraveneus krijgen, wat betekent dat het direct in uw aderen wordt toegediend. U kunt het ook oraal krijgen in de vorm van een tablet of een vloeistof die u inslikt.

Een beetje strategisch samenzijn kan goed voor u zijn. Hier zijn enkele stappen om u er klaar voor te voelen.

Socialiseren is gezond

Elk jaar krijgen ongeveer 230.000 vrouwen in de V.S. de diagnose borstkanker. Gevoelens van verdriet, onrust, chronische stress, angst en depressie komen vaak voor tijdens de behandeling van borstkanker. Voeg daar de praktische realiteit aan toe dat de behandeling van kanker veel tijd van je dag kan vergen, en uitgaan of het bijwonen van evenementen kan als een grote opgave aanvoelen.

Maar uit een onderzoek naar socialisatie en borstkanker bleek dat vrouwen die sterkere sociale banden hadden zowel meer kans hadden om te herstellen als minder kans hadden om opnieuw borstkanker te krijgen. Een beetje strategisch samenzijn kan goed voor je zijn, en je kunt stappen ondernemen om je er klaar voor te voelen.

Kies hoe je weer naar buiten gaat

Als het een tijdje geleden is dat je veel sociaal contact hebt gehad, zoek dan naar manieren om het jezelf gemakkelijk te maken. Voor sommige mensen betekent dat klein beginnen door dingen één-op-één te doen, terwijl anderen misschien liever groepsactiviteiten doen om de aandacht te verdelen.

Beslis hoeveel u wilt delen

Met sommige van uw beste vrienden wilt u misschien details en uitleg over uw behandeling en vooruitgang delen. Met anderen wilt u het misschien wat algemener houden. Als u nerveus bent om met vrienden te praten, plan dan van tevoren wat u wilt zeggen. Overweeg om goede vrienden om steun te vragen en uit te leggen wat dat voor u betekent, zoals u nog steeds uitnodigen voor dingen, zelfs als u niet altijd kunt gaan.

Geef prioriteit aan uw comfort

Wat u aantrekt lijkt misschien een onbeduidende zorg in vergelijking met de andere uitdagingen die u moet aangaan. Maar als uw lichaam verandert tijdens de behandeling, kan uw zelfvertrouwen ook veranderen. Denk eerst aan comfort en kies voor mastectomiekleding of zachte kleding die niet prikt in littekens, poorten of andere gevoelige plekken.

Probeer de kleren die niet passen weg te doen, en maak van de gelegenheid gebruik om uw stijl opnieuw uit te vinden. Bedenk welke favoriete accessoires u zou willen gebruiken, of probeer een make-up look die een kenmerk benadrukt waar u van houdt. Je zelfverzekerd voelen is ook een belangrijk onderdeel van je op je gemak voelen.

Concentreer je op een activiteit

Groepsactiviteiten geven je de mogelijkheid om iets te doen waar je in geïnteresseerd bent, in het gezelschap van anderen, zonder dat alle aandacht op jou is gericht. Yogalessen, bijvoorbeeld, geven u de gelegenheid om met mensen om te gaan die er niet alleen zijn om te socialiseren. Het is ook aangetoond dat het belangrijke mentale en fysiologische gezondheidsvoordelen heeft voor mensen met kanker.

Lessen en regelmatige evenementen bieden een extra bonus. Het regelmatig zien van dezelfde gezichten kan een gevoel van intimiteit en zorgzaamheid geven dat je misschien niet voelt in andere, meer willekeurige sociale situaties.

Contact in gezins- of groepstherapie

U kunt ook gezins- of groepstherapie proberen met uw dierbaren. Een medisch adviseur of bemiddelaar kan u helpen uw gedachten en gevoelens te delen in een georganiseerde omgeving. Zelfs als uw vrienden en familie u erg steunen, kunt u ook contact zoeken met anderen die soortgelijke ervaringen hebben als u, bijvoorbeeld in een steungroep voor kankerpatiënten.

Omarm gebeurtenissen in jouw tempo

De kans is groot dat je je niet helemaal in je element voelt op een groot evenement of met mensen die je al een tijd niet gezien hebt en dat is OK. Of je jezelf nu hebt klaargestoomd voor een groepsles, de datum van een langverwacht evenement is aangebroken, of je hebt gewoon besloten die ene vriend terug te bellen, je kunt stappen ondernemen om zelfverzekerd en op je eigen voorwaarden te socialiseren.

Laat je ongemakkelijk voelen

Zelfs erop wijzen hoe onhandig of vreemd je je voelt kan het makkelijker maken. De meeste mensen hebben op de een of andere manier te maken met sociale angst, vooral na lockdowns en sociale afstandelijkheid. Als je je ongemakkelijk voelt, kun je openstaan voor eerlijke gesprekken, waardoor het socialiseren persoonlijker wordt.

Doe het langzaam

Begin langzaam met socializen, overhaast jezelf niet en vermijd het maken van ambitieuze plannen. Het is OK om nee te zeggen als je je er niet goed bij voelt, wat een essentieel onderdeel kan zijn van het zorgen voor jezelf en je welzijn.

Maar het is ook goed om ja te zeggen, zelfs als dat betekent dat je maar in beperkte mate mee moet doen. Houd rekening met uw vooruitgang en ga zo veel met anderen om als u dat prettig vindt. Na verloop van tijd kan het idee van socialiseren makkelijker worden als je een grotere gemeenschap hebt waarvan je het gevoel hebt dat die jou waardeert, ziet en begrijpt.

Mannelijke borstkankerpatiënt Matt Bowman verloor zijn strijd tegen terminale kanker. Maar voordat hij stierf, vocht hij een felle strijd om het bewustzijn over borstkanker bij mannen te verspreiden.

Matt Bowman was geen onbekende in het helpen van andere mensen. Een voormalige inwoner van Vincennes, Indiana, Bowman had gewerkt als brandweerman en als verpleger. Maar sinds hij in 2017 werd gediagnosticeerd met borstkanker, had hij zijn inspanningen gericht op het helpen van anderen op een nieuwe manier het creëren van bewustzijn van en het bevorderen van de oorzaak van borstkanker bij mannen.

Bowman zei in een interview in september 2021 aan WTHI-TV10, Borstkanker treft 1% van de mannen per jaar. Maar het wordt meestal later ontdekt omdat mensen niet geloven dat het bestaat. Volgens hem, “zijn mannen te trots en te mannelijk om te zeggen oh ik heb borstkanker”.?

Sinds zijn diagnose drong Bowman erop aan dat mensen hun gezondheid serieuzer zouden nemen en zo snel mogelijk de hulp zouden krijgen die ze nodig hebben. Hij vervolgde, nadenkend over zijn eigen diagnose: “We weten het niet, als we dit zes maanden geleden, negen maanden geleden hadden ontdekt, waar zouden we dan zijn? Ik weet het niet”.

Bowman overleed op 22 september 2021, maar zijn nagedachtenis leeft voort. Op zijn eigen manier heeft Bowman de weg vrijgemaakt voor verandering door het bewustzijn over borstkanker bij mannen te verspreiden. Vrienden en collega’s waren aanvankelijk verbaasd over de diagnose borstkanker, omdat het wordt beschouwd als een zeldzame aandoening bij mannen. Bowman maakte van de gelegenheid gebruik om hen voor te lichten over zijn reis, een proces dat hij zelf als zeer bevredigend zou ervaren.

Bowman zei in een artikel voor de Male Breast Cancer Coalition in 2017 dat hij geloofde dat educatie de sleutel was. Deze ziekte is behandelbaar, zolang het niet te laat wordt ontdekt. Vanwege het gebrek aan voorlichting denk ik dat voor elke inspanning die wordt gegeven aan borstkanker bij vrouwen, we vier keer zoveel moeten besteden aan borstkanker bij mannen om de achterstand op de rest van de borstkankerwereld in te lopen.”

Het dragen van een pruik kan een zilveren randje hebben (ongeacht welke kleur u kiest).

Met een goede pruik behoren slechte haardagen tot het verleden. Andere mensen worden misschien wakker en mopperen over de vochtigheid waardoor hun haar een pluizige puinhoop wordt, maar u niet. Geniet van de vrijheid omdat u zich geen zorgen meer hoeft te maken over rare kronkels die ontstaan omdat u in een rare houding hebt geslapen. De dagen dat u urenlang uw haar moet uitblazen en warmtebehandelen om die nonchalante ‘net uit bed gerold’-look te krijgen, zijn voorbij. Misschien kan je nu zelfs je wekker later zetten.

Met een pruik kunt u experimenteren met verschillende kapsels en kleuren zonder een langdurige verbintenis aan te gaan. Als je altijd al eens felblauw haar hebt willen proberen, is dit je kans. Meer subtiele veranderingen kunnen ook leuk zijn. Je kan bij je natuurlijke kleur blijven maar wat highlights toevoegen. Met een pruik zijn je mogelijkheden onbeperkt.

Met een pruik kun je dingen doen die je met je natuurlijke haar misschien niet had kunnen doen. Je kunt een paardenstaart stylen zo dik als je pols. Als je geboren bent met fijn, steil haar, maak dan gebruik van de kans om een pluche, krullend kapsel uit te proberen.

Haarverlies door kankerbehandeling beïnvloedt iedereen op een unieke manier. Het is OK om te rouwen om het verlies van je haar als je dat wilt, maar het is ook OK om de positieve kanten van pruiken te omarmen. Pruiken zijn het toppunt van onderhoudsarme haarverzorging, en misschien vindt u het zelfs leuk om iets nieuws te proberen.

De "Beverly Hills 90210" en "Charmed" ster deelt grimmige foto’s van haar borstkanker behandeling op social media.

“Is het mooi? NEE, maar het is waarheidsgetrouw en mijn hoop door het te delen is dat we allemaal meer opgeleid worden, meer vertrouwd raken met hoe kanker eruit ziet,” schreef ze op Instagram.

Doherty, nu 50, heeft stadium IV borstkanker. In de 6 jaar sinds haar diagnose in 2015, is ze onverbloemd eerlijk geweest over haar kanker. En hoewel de grimmige foto’s sommige van haar fans misschien van streek hebben gemaakt, vertellen ze een belangrijk verhaal.

“Het is een beeld dat ons laat zien dat vrouwen met de diagnose borstkanker goede en slechte dagen kunnen hebben”, zegt Erin Roesch, MD, een borstoncoloog aan de Cleveland Clinic die niet betrokken was bij Doherty’s behandeling.

Het is misschien wat botter dan we van een ster gewend zijn. Maar door zowel het goede als het slechte te laten zien, opent Doherty een venster op de realiteit achter de roze linten. De behandeling van borstkanker heeft een lange weg afgelegd. Je leeft misschien langer en beter dan vrouwen die de ziekte voor je hadden. Maar het is nog steeds erg moeilijk.

Kanker Onthulling

Doherty onthulde haar diagnose voor het eerst in 2015. Het was invasieve borstkanker, wat betekent dat het verder was gegaan dan het beginpunt. Maar het was niet ver gegaan. Het was uitgezaaid naar één lymfeklier.

Ze onderging een operatie om die borst te verwijderen (een enkele mastectomie).

Chirurgie is een belangrijk onderdeel van de behandeling van borstkanker, zegt Roesch. Soms is een lumbpectomie – een operatie waarbij de tumor wordt verwijderd maar de rest van de borst wordt behouden – een optie. Maar “als de borstkanker omvangrijker is, een vrouw kleinere borsten heeft, of het haar wens is, is een mastectomie een andere chirurgische optie, zegt ze.

Doherty volgde de operatie op met chemotherapie en bestralingstherapie. Bestraling verlaagt de kans dat de kanker in de borst of lymfeklier terugkomt. Chemotherapie verwijdert alle microscopische kankercellen “zodat ze niet ergens anders heen kunnen gaan en zich kunnen vestigen”, aldus Roesch.

Uitvallend in klontjes

Tijdens haar chemobehandeling in 2016 onthulde Doherty dat ze cold capping had geprobeerd om te voorkomen dat ze haar haar zou verliezen.

“Wanneer de cap op zijn plaats zit, vernauwen de bloedvaten in de hoofdhuid, en dit vermindert de bloedtoevoer naar de haarfollikels,” legt Roesch uit.

Het vernauwen van de bloedvaten vermindert de hoeveelheid chemotherapiemedicijnen die in de haarfollikels kunnen komen en daar de cellen beschadigen. Maar cold capping werkt beter bij sommige chemotherapiemedicijnen dan bij andere, zegt Roesch.

De behandeling hielp Doherty niet.

“Mijn haar viel in klonters uit als ik het waste, ik kreeg kale plekken en het werd steeds moeilijker om die te bedekken. Uiteindelijk heb ik besloten om wat er nog over was van mijn haar af te scheren,” schreef ze.

Het verlies van haar kenmerkende donkere lokken raakte haar hard. “Ik hield van mijn haar. Het had me tot op zekere hoogte gedefinieerd en me een soort veiligheidsdeken gegeven.”

Remission

Doherty beëindigde haar behandelingen in februari 2017. Twee maanden later postte ze dat ze in remissie was.

“Ik hoorde dat woord en heb geen idee hoe ik moet reageren”, deelde ze op Instagram. “Goed nieuws? JA. Overweldigend? JA.” Ze was ook bot over het risico dat het terug zou komen. De komende vijf jaar is [sic] cruciaal. Terugkerende gevallen gebeuren de hele tijd.”

Ze zei ook dat ze een beslissing moest nemen over “het nemen van een pil voor de komende vijf jaar die zijn eigen set problemen en bijwerkingen heeft.”

Doherty verwees waarschijnlijk naar anti-oestrogeen medicijnen zoals tamoxifen of aromataseremmers, die artsen soms voorschrijven aan vrouwen met hormoon-positieve borstkanker. Deze hormoonremmende medicijnen worden in verband gebracht met een “aanzienlijke vermindering van het aantal gevallen van borstkankerrecidieven en sterfgevallen”, aldus Vered Stearns, MD, een professor in de oncologie aan het Johns Hopkins. Zij was niet betrokken bij Doherty’s behandeling.

“Tegelijkertijd melden veel vrouwen, met name jonge vrouwen die mogelijk ook chemotherapie hebben gekregen, regelmatig vervelende bijwerkingen zoals opvliegers. In deze situaties proberen we interventies aan te bieden om de last van de bijwerkingen te verminderen, aldus Stearns.

Het is niet duidelijk of Doherty ooit een van deze medicijnen heeft gebruikt.

Een bittere pil om door te slikken

In februari 2020 kondigde Doherty aan dat haar kanker was teruggekeerd, en het was stadium IV — de meest gevorderde van de stadia van kanker.

“Ik denk niet dat ik het verwerkt heb. Het is in veel opzichten een bittere pil om te slikken,” vertelde ze aan Amy Robach van ABC News, die zelf borstkanker heeft overleefd.

In stadium IV is de kanker uitgezaaid buiten de borst en de nabijgelegen lymfeklieren naar andere delen van het lichaam.

“In dat geval is de borstkanker niet meer te genezen. Maar ik adviseer mijn patiënten dat het zeker heel goed te behandelen is,” zegt Roesch.

Nieuwe behandelingen hebben ertoe bijgedragen dat vrouwen met uitgezaaide borstkanker langer leven. Ze kunnen vele jaren onder behandeling blijven en “een zeer goede kwaliteit van leven hebben,” zegt Roesch.

Laat je controleren

Doherty zegt dat ze op humor heeft vertrouwd om haar er doorheen te helpen “wat onmogelijk leek.” En ze heeft haar social media platform (ze heeft bijna 2 miljoen volgers) gebruikt om anderen aan te sporen waakzaam te zijn over hun borstgezondheid.

“Ik hoop dat ik mensen aanmoedig om mammografieën te laten maken, om regelmatig op controle te komen, om door de angst heen te breken en onder ogen te zien wat er ook voor je ligt,” schreef ze.

“Ik hou van deze boodschap,” zegt Roesch. “Van mammografie is door rigoureuze studies aangetoond dat het de mortaliteit verbetert, dus het is een zeer effectief screeningsinstrument. We kunnen veel van deze kankers in een vroeg stadium opsporen en behandelen om ze te genezen.”

Doherty’s andere belangrijke boodschap is dat ze, ondanks haar diagnose, is blijven werken en actief is gebleven. “Ergens naar toe om iets te doen,” was het bericht dat ze begin september plaatste, naast een foto van haarzelf en haar moeder, Rosa, in een auto.

“Vrouwen kunnen een heel vol leven leiden met deze diagnose,” zegt Roesch. “Je bent misschien je hele leven bezig met een vorm van behandeling, maar je kunt nog steeds van je leven genieten.”

Als je borstkanker hebt, vraag je je misschien af of CBD-olie kan helpen om je symptomen of de bijwerkingen van de behandeling te verlichten. Hier is wat het onderzoek zegt, wat de risico’s zijn, en of het legaal is waar je woont.

Als je borstkanker hebt, vraag je je misschien af of CBD-olie kan helpen je symptomen of bijwerkingen van de behandeling te verlichten. Misschien heb je advertenties voor CBD gezien waarin veelbelovende gezondheidsclaims worden gedaan. Of misschien heb je vrienden die het om andere redenen hebben geprobeerd, zoals angst of slaapproblemen.

Maar voordat je CBD-olie neemt voor borstkanker of welke aandoening dan ook, is het belangrijk om voorbij de hype te kijken en de feiten te kennen. Hier is wat het onderzoek zegt, wat de risico’s van CBD zijn, en of het misschien legaal is waar je woont.

Wat is CBD?

CBD staat voor cannabidiol. Het is een chemische verbinding in cannabisplanten zoals marihuana en hennep. Van CBD word je niet high, wat het anders maakt dan de andere populaire stof in cannabis, het geestverruimende THC (tetrahydrocannabinol).

Producenten maken CBD-olie door cannabidiol uit marihuana of hennep te extraheren en het vervolgens te mengen met een “draagolie”. Sommige vormen van CBD-olie komen in druppels of sprays die je via de mond inneemt, tincturen genaamd. Andere zijn er in capsules op oliebasis.

CBD-producten zijn er ook in vormen als:

• Crèmes, lotions en balsems

• Edibles zoals gummies, gebakken producten en geïnfuseerde drankjes

• Rookbare hennepbloem

• Vaporizer pennen

De FDA heeft slechts één CBD-product goedgekeurd: een voorgeschreven medicijn genaamd Epidiolex. Het behandelt aanvallen die verband houden met twee zeldzame vormen van epilepsie en met een genetische ziekte die goedaardige tumoren veroorzaakt.

Verder zijn er weinig grote, goed opgezette studies naar de effecten van CBD op andere medische aandoeningen. Sommige onderzoeken suggereren dat het veelbelovend zou kunnen zijn voor het verlichten van psychotische symptomen bij de ziekte van Parkinson en voor het verlichten van angst voor spreken in het openbaar.

Maar verschillende experts zeggen dat ze nog geen onderzoek hebben gezien dat de effectiviteit van CBD bewijst voor problemen zoals:

• Pijn

• Misselijkheid

• Depressie

• Angststoornissen

Toont CBD Olie Veelbelovend voor Borstkanker?

Cannabis en daaruit gewonnen oliën kunnen geen enkele vorm van kanker bestrijden of genezen. Maar sommige mensen zijn nieuwsgierig of CBD olie de symptomen van borstkanker of de bijwerkingen van de behandeling kan verlichten, zoals:

• Pijn

• Anxiety

• Ontsteking

• Slapeloosheid

• Misselijkheid

• Littekens of rimpels

• Acne

Hoewel sommige artsen denken dat het mogelijk is dat bepaalde soorten CBD voordelen hebben voor kanker-gerelateerde angst, slaapproblemen, en pijn, ontbreekt onderzoek naar mensen. Voorlopig zijn er veel meer studies op muizen en in laboratoriumschaaltjes.

Dit is wat we weten: Onderzoek bij mensen heeft vooral gekeken naar kanker in het algemeen en niet zozeer naar borstkanker specifiek. Ook hebben de onderzoeken zich gericht op de effecten van marihuana, niet op CBD-olie.

Sommige kleine studies tonen aan dat het roken van marihuana misselijkheid en braken als gevolg van chemotherapie kan verlichten. Onderzoek toont ook aan dat het roken of vapen van marihuana een andere bijwerking van de behandeling kan verlichten: pijn als gevolg van beschadigde zenuwen. Maar marihuana bevat zowel THC als CBD — en THC heeft een veel betere staat van dienst als het gaat om het verlichten van pijn en misselijkheid dan CBD doet.

Ander onderzoek van klinische proeven op mensen toont aan dat mensen met kanker minder pijnstillers nodig hebben als ze marihuana-extracten gebruiken.

Ook laboratorium- en dierstudies naar cannabisverbindingen zijn veelbelovend, hoewel de resultaten niet gegarandeerd kunnen worden vertaald naar gezondheidsvoordelen voor mensen. Sommige van deze onderzoeken tonen aan dat CBD bepaalde eiwitten remt (dat wil zeggen beperkt of blokkeert) die betrokken zijn bij borstkanker. Laboratoriumonderzoek toont ook aan dat een verbinding in hennep genaamd cannabidiolzuur (dat bij verhitting in CBD kan veranderen) ontstekingsremmende eigenschappen heeft in menselijke borstkankercellen.

Andere onderzoeken in laboratoriumschaaltjes suggereren dat verbindingen in cannabis, waaronder CBD en THC, de groei van bepaalde kankercellen kunnen vertragen of ze kunnen doden. Dieronderzoek suggereert ook dat bepaalde cannabisverbindingen de groei vertragen en de verspreiding van sommige soorten kanker beperken.

Wat zijn de gezondheidsrisico’s?

CBD kan bijwerkingen met zich meebrengen zoals:

• Droge mond

• Diarree

• Minder eetlust

• Slaperigheid of slaperigheid

• Leverschade

Het kan ook slecht samengaan met medicijnen die je gebruikt, zoals bloedverdunners.

De kwaliteit van CBD varieert ook, afhankelijk van waar je het koopt. Sommige commerciële producten:

• maken valse of onbewezen gezondheidsclaims.

• Minder CBD bevatten dan geadverteerd.

• Kunnen vervuild zijn met zaken als pesticiden, zware metalen, en THC.

Waar het op neerkomt: Probeer geen CBD-olie voor borstkanker zonder eerst met je arts te praten. Als je pijn of ongemak hebt van symptomen van borstkanker of bijwerkingen van de behandeling, laat het de arts dan meteen weten. Hij of zij kan veilige en effectieve medicijnen, veranderingen in levensstijl en vormen van emotionele steun aanbevelen om je te helpen je beter te voelen.

Als uw arts zegt dat het veilig voor u kan zijn om CBD-olie te proberen, stel hem dan eerst vragen als:

• Kunt u een dispensarium aanbevelen dat gerenommeerde, kwalitatief hoogwaardige producten verkoopt?

• Welk type CBD-olie moet ik nemen? Hoeveel moet ik er van gebruiken? En hoe vaak?

• Is er een kans dat het slecht samengaat met medicijnen of supplementen die ik neem?

• Zou het complicaties kunnen veroorzaken met mijn borstkanker of andere gezondheidstoestanden die ik heb? (De FDA raadt bijvoorbeeld het gebruik van CBD af als je zwanger bent of borstvoeding geeft).

Is CBD Olie Legaal?

Het hangt er vooral vanaf waar je woont. Medische marihuana is vanaf augustus 2021 legaal voor volwassenen in 37 staten. Als je in een van die staten woont, is het legaal om CBD-olie te kopen die afkomstig is van marihuana.

Hennep, dat veel minder THC bevat dan marihuana, is volgens de federale wetgeving legaal in de VS — zolang het maar 0,3% THC of minder bevat. Maar voordat u CBD-olie koopt die van hennep afkomstig is, wilt u misschien eerst controleren of er plaatselijke of landelijke beperkingen zijn.

Een overzicht van de medicijnen en andere behandelingen tegen pijn in verband met borstkanker in een gevorderd stadium.

Borstkanker zelf veroorzaakt meestal geen pijn tot stadium IV, wanneer de kanker is uitgezaaid naar andere delen van uw lichaam. Maar zelfs dan kunnen u en uw arts stappen ondernemen om het te behandelen. Het belangrijkste is dat u uw kankerzorgteam vertelt hoe u zich voelt.

Hoe jij je voelt, kan verschillen van iemand anders. Daarom hebben zorgverleners een systeem dat hen helpt een beter beeld te krijgen van hoe u zich voelt en waarom. Artsen vragen vaak naar pijn met behulp van het acroniem OLD-CARTS, dat staat voor:

• Begin: Wanneer is de pijn begonnen?

• Locatie: Waar voelt u pijn?

• Duur: Hoe lang duurt de pijn?

• Kenmerken: Hoe zou u uw pijn omschrijven?

• Verzwarend: Wat maakt uw pijn erger?

• Verlichtend: Wat zorgt ervoor dat je pijn weggaat?

• Timing: Wanneer doet je pijn zich voor?

• Ernst: Hoe schat u uw pijn in, van 0-10, waarbij 0 betekent geen pijn en 10 de ergst mogelijke pijn is?

Uw antwoorden op deze vragen helpen uw artsen om het probleem te identificeren, zodat u een pijntherapie kunt krijgen die bij uw situatie past.

Vergeet niet dat palliatieve zorg pijnbestrijding omvat, evenals emotionele, medische en sociale ondersteuning. Het is niet beperkt tot hospicezorg. Bij palliatieve zorg gaat het erom dat u zich in elke fase beter voelt, van uw lichamelijke symptomen tot uw slaap, bijwerkingen, zorgen en de zorgen van uw familie. Als het nu geen deel uitmaakt van uw plan, vraag uw arts dan om een verwijzing naar een arts voor palliatieve zorg.

Waar je het kan voelen

Het zal afhangen van de grootte en de plaats van nieuwe tumoren in uw lichaam.

Botten: Wanneer kanker in je botten zit, kan dat pijn doen, vooral wanneer je die botten beweegt. Vrouwen beschrijven dit soort kankerpijn vaak als een pijn waar ze ’s nachts wakker van worden.

Hersenen: Iedereen kan hoofdpijn krijgen. Maar als u borstkanker in stadium IV heeft die naar de hersenen is uitgezaaid, kan dat hoofdpijn of een gevoel van druk in uw hoofd veroorzaken. De pijn heeft de neiging aan te houden en na verloop van tijd erger te worden.

Huid: U kunt een pinnen en naalden gevoel op uw huid hebben. Uw arts kan dit sensorische of neuropathische (zenuw)pijn noemen.

Buik: Pijn in uw spijsverteringsstelsel kan een teken zijn van problemen in uw lever, meestal door een vergroting. Het kan aanvoelen als een pijnlijke, constante en doffe pijn.

Longen: Borstkanker die is uitgezaaid naar uw longen of de bekleding eromheen (het borstvlies genoemd) kan chronische pijn veroorzaken. Als borstkanker is uitgezaaid naar uw longen, kan dit ook een aanhoudende hoest veroorzaken, wat pijn in uw ribben en borstkas kan veroorzaken.

Lymfeklieren: Als de lymfeklieren opzwellen, is dat een teken voor uw arts om te zoeken naar kanker in andere delen van uw lichaam. Opgezwollen lymfeklieren kunnen druk veroorzaken en pijnlijk zijn bij het aanraken.

Medicatie

Zodra uw zorgteam een goed beeld heeft van uw pijn, kan het medicijnen kiezen die de pijn het beste kunnen behandelen. Afhankelijk van uw pijn neemt u meestal regelmatig een milde pijnstiller en naar behoefte een sterkere pijnstiller. Uw arts kan u het volgende voorstellen:

NSAID’s (niet-steroïde anti-inflammatoire geneesmiddelen): Deze geneesmiddelen omvatten acetaminophen, aspirine, glucocorticoïden en ibuprofen. Ze kunnen allemaal werken om botpijn of pijn veroorzaakt door ontstekingen te verminderen.

Antidepressiva: Tricyclische antidepressiva zoals amitriptyline, desipramine en nortriptyline helpen de zenuwpijn uit te schakelen.

Anti-seizure medicijnen: Deze medicijnen, vaak gebruikt om epilepsie te behandelen, kunnen zenuwpijn verlichten. Gabapentine en pregabaline zijn twee veelgebruikte middelen tegen pijn bij borstkanker.

Pijnstillers die op uw huid worden aangebracht: Soms kan uw arts een lidocaïnepleister proberen als extra verlichting bij zenuw- of gevoelspijn die niet volledig verdwijnt met sterkere medicijnen.

Corticosteroïden: Dexamethason kan bot- en zenuwpijn behandelen.

Opiaten: Als u aanhoudende pijn heeft en andere medicijnen niet hebben gewerkt, kan uw arts u opiaten als codeïne, fentanyl, methadon, morfine of oxycodon voorstellen. Deze verdovende middelen lijken veel op de natuurlijke endorfine in uw lichaam – de hormonen die u krijgt na het sporten of na seks. Uw arts zal u een snelwerkend opiaat of een opiaat met verlengde afgifte voorschrijven, afhankelijk van de soort pijn die u heeft.

Omdat opiaten verslavend kunnen zijn, moet u ze voorzichtig innemen en de aanwijzingen van uw arts opvolgen. Onthoud dat de behandeling van kankerpijn onder de hoede van een arts gepast is en kan helpen zonder verslaving te veroorzaken. Dat u hogere doses moet nemen omdat uw pijn erger is geworden, betekent ook niet dat u verslaafd bent.

Andere behandelingen

Uw arts zal ook overwegen of deze strategieën minder pijn zouden betekenen:

Chirurgie kan de tumor geheel of gedeeltelijk verwijderen op de plaats waar hij pijn veroorzaakt.

Bestraling kan de tumor doen krimpen. U kunt een injectie krijgen of u kunt radiofrequente ablatie krijgen, waarbij de arts een zeer dunne sonde gebruikt om hoogenergetische radiogolven in het aangetaste gebied af te geven. U kunt deze behandeling krijgen als u niet kunt worden geopereerd.

Chemotherapie of hormonale therapie kan helpen om de pijn te verlichten.

Zenuwblokkade is een injectie met een verdovingsmiddel in of rond een zenuw, zodat de pijnsignalen niet naar uw hersenen gaan.

Zenuwstimulatie kan u afleiden van de pijn door u een ander, milder gevoel te geven. Methoden zijn onder meer warmte en koude, massage, menthol, capsaïcine (afkomstig van hete pepers) en TENS (een apparaat met elektroden die op uw huid in het getroffen gebied worden geplaatst en een lichte lading afgeven).

Fysiotherapie kan versterking, stretching en massage omvatten.

Wat anders kan helpen

Het is goed om zoveel mogelijk opties in je gereedschapskist te hebben om de pijn te verlichten. Net zoals pijn persoonlijk is, is pijnbestrijding dat ook.

Naast medicijnen kunt u ook kijken naar methoden waarvoor geen recept nodig is. Sommige werken misschien beter voor u dan andere. Misschien hoeft u door een van deze methoden minder pijnstillers te slikken.

Uw opties kunnen zijn:

Acupunctuur: Een opgeleide acupuncturist zal op bepaalde plaatsen dunne naalden in uw huid steken om te proberen de pijn in uw lichaam te verlichten. Acupunctuur maakt deel uit van de traditionele Chinese geneeskunde en er zijn meestal meerdere sessies nodig om resultaat te boeken, en de behandeling zelf zou niet slecht moeten aanvoelen. Ga na of uw verzekering acupunctuur dekt als onderdeel van uw kankerzorg.

Cognitieve gedragstherapie: Dit is een vorm van counseling. U praat met een getrainde counselor om uw manier van reageren op lastige gedachten en gevoelens te veranderen, zodat u die emoties beter onder controle hebt.

Bewegingstherapie: yoga, tai chi en andere vormen van rustige lichaamsbeweging kunnen uw stemming en bloeddoorstroming verbeteren en u helpen u in het algemeen beter te voelen.

Ademhalingstechnieken: Dit is vooral een goed hulpmiddel bij plotselinge en scherpe pijn. Het kan kalmerend werken als u van streek bent en u helpen om perioden van hevige pijn te doorstaan.

Praat met uw arts over deze en andere veranderingen in uw levensstijl die tot minder pijn en betere dagen kunnen leiden.

Als u onlangs hebt ontdekt dat u borstkanker hebt, moet u een afspraak maken met een oncoloog. Ontdek wat u mee moet nemen naar uw afspraak en welke vragen u aan uw arts moet stellen.

Als uw arts onlangs borstkanker bij u heeft vastgesteld, moet u een afspraak maken met uw oncoloog. Deze artsen zijn kankerspecialisten die u zullen helpen bij uw behandelplan en ondersteunende zorg.

Wat kunt u verwachten?

Tijdens uw eerste bezoek zal uw oncoloog u meer vertellen over uw borstkanker, zoals het type en waar de kanker zich precies kan bevinden. U bespreekt samen de behandelingsmogelijkheden en welke het beste voor u zijn.

Uw arts kan de vooruitzichten voor uw ziekte bespreken. Uw prognose, of overlevingskansen, hangt af van een aantal factoren, waaronder:

• Uw kankerstadium (hoe groot de tumor is en hoe ver hij is uitgezaaid) en graad (hoe snel de kankercellen groeien)

• Uw algemene gezondheid

• Uw leeftijd

• Hoe goed u op de behandeling reageert

Iedereen is verschillend. Overlevingsstatistieken zijn gebaseerd op grote aantallen mensen. Uw arts heeft misschien een goed idee van wat u kunt verwachten. Maar niemand weet precies hoe uw kanker zich zal ontwikkelen.

Hoe kunt u zich voorbereiden?

U kunt het meeste uit uw gesprek met uw nieuwe oncoloog halen door zoveel mogelijk over uw borstkanker te weten te komen. Het kan ook helpen om deze dingen mee te brengen naar uw afspraak:

Uw medische geschiedenis. Een tijdlijn van uw operaties en andere belangrijke medische gebeurtenissen zal uw oncoloog helpen uw algemene gezondheid beter te begrijpen. Vermeld ook informatie over de diagnose borstkanker, zoals de eerste symptomen, de behandelingen die u hebt geprobeerd en welke artsen u hebt geraadpleegd.

Uw medische verslagen. Breng kopieën van uw medische scans, röntgenfoto’s, CT-scans, MRI’s en andere onderzoeken mee.

Een lijst van uw medicijnen. Het is het beste om de werkelijke medicijnen (voorgeschreven of vrij verkrijgbare medicijnen en supplementen) die u gebruikt mee te brengen in plaats van een lijst. Zo kan uw oncoloog uw doses controleren en uw kankerbehandeling op u afstemmen om wisselwerkingen tussen geneesmiddelen te voorkomen.

Een notitieblok. Uw oncoloog kan veel informatie met u delen. En sommige medische termen kunnen onbekend zijn. Het helpt om alles op te schrijven, op papier of op uw elektronische apparaat.

Een naaste. Een vriend of familielid kan dienen als een tweede paar oren. Ze kunnen ook aantekeningen maken of u steun bieden voor, tijdens en na uw bezoek.

Te stellen vragen

Als u goed geïnformeerd bent, kunt u uw ziekte beter beheersen. Noteer de dingen die u wilt begrijpen, en neem de lijst met u mee:

• Wat is het exacte type van borstkanker dat ik heb?

• Waar zit de kanker en waar is het uitgezaaid?

• Wat betekent het stadium van mijn kanker?

• Welke behandelingsopties zijn er, en welke beveelt u aan?

• Hoe snel moet ik met de behandeling beginnen?

• Wat zijn de bijwerkingen en risico’s van elk type behandeling?

• Hoe zal de behandeling mijn dagelijks leven beïnvloeden?

• Moet ik betrokken raken in een klinische trial?

• Welke ondersteunende middelen zijn beschikbaar om mij te helpen om te gaan met borstkanker?

• Wie kan ik bellen als ik vragen heb?

Leer wat borstvetnecrose is, de oorzaken, symptomen, en hoe het uw gezondheid beïnvloedt.

Borstvetnecrose is een niet-kankerachtige borstaandoening die ontstaat wanneer er schade is aan het vetweefsel van de borst. Vrouwen van elke leeftijd kunnen borstvetnecrose ontwikkelen in elk deel van de borst, maar vrouwen van middelbare leeftijd met grotere borsten lopen mogelijk het meeste risico.

Borstvetnecrose is ongevaarlijk, maar u moet wel uw arts raadplegen om de kans op borstkanker uit te sluiten.

Oorzaken van Borst Vet Necrose

De borst bestaat uit melkproducerende klieren en kanaaltjes omgeven door vetweefsel. Wanneer de borst beschadigd of gekwetst is, kunnen zich in dit weefsel knobbels vormen. Elke ingreep die het vetweefsel van de borst verstoort, kan leiden tot borstvetnecrose, waaronder:

• Borstreconstructie

• Injecteren van vet in de borst vanuit andere delen van het lichaam (lipomodelling genoemd)

• Biopsie van de borst

• Bestralingstherapie?

Hoewel je lichaam normaal beschadigd borstweefsel vervangt door littekenweefsel, sterven de vetcellen soms af. Als ze dat doen, komt er een vettige vloeistof vrij die zich verzamelt in een oliecyste, die aanvoelt als een knobbel in de borst. Vrouwen die een operatie ondergaan, kunnen tot 10 jaar na de ingreep last krijgen van borstvetnecrose.

Het is belangrijk op te merken dat als bij u borstvetnecrose is vastgesteld, dit niet betekent dat u een hoger risico heeft om borstkanker te ontwikkelen.

Tekenen van borst vet necrose

Borstvet necrose voelt meestal aan als een ronde, stevige knobbel. Sommige vrouwen ervaren gevoeligheid, blauwe plekken of kuiltjes in het gebied waar de borstvetnecrose verschijnt. Soms kan het in de tepel trekken.

Wanneer u een borstreconstructie ondergaat waarbij een autologe reconstructie wordt uitgevoerd (waarbij een weefselflap uit een ander deel van uw lichaam wordt gebruikt), is het mogelijk dat het vet in dat stukje weefsel niet voldoende doorbloed is en uiteindelijk afsterft. Borstvetnecrose als gevolg van de procedure kan pas maanden later merkbaar worden.

Kleinere borstvetnecroseformaties kunnen oplossen of verdwijnen zonder verdere behandeling. Sommige kunnen echter groot en pijnlijk genoeg worden om het uiterlijk en het gevoel van de borst te vervormen.

Diagnose van vetnecrose van de borst

U kunt de knobbels opmerken bij het uitvoeren van een zelf-borstonderzoek thuis of ze tegenkomen tijdens een algemene inspectie van uw lichaam. De huid kan er roder of dikker uitzien rond de knobbel. Hoewel het meestal niet pijnlijk is, is het een goed idee om een arts te raadplegen over ongewone knobbels in uw borst.

Met een lichamelijk onderzoek is het mogelijk dat uw arts de symptomen van borstvetnecrose niet van kanker kan onderscheiden. In dat geval kan hij of zij u diagnostische beeldvorming (zoals een MRI) aanraden om de vorm en de textuur van de knobbel beter te kunnen bekijken.

Zij kunnen ook een biopsie voorstellen om een monster van uw borstweefsel te nemen om te bevestigen of er kankercellen in het gebied aanwezig zijn.

Behandeling voor vetnecrose van de borst

Als uw arts de diagnose borstvetnecrose bevestigt, kan hij u aanraden te wachten om te zien of de necrose zonder behandeling verdwijnt, vooral als het om een kleine necrose gaat die u geen ongemak bezorgt. Het kan enkele maanden duren voordat de borstvetnecrose is verdwenen.

Uw arts kan u een operatie aanraden om het gezwel te verwijderen als:

• Een biopsie niet duidelijk kan maken of u borstvetnecrose heeft

• U ervaart pijn ten gevolge van de borst vet necrose

• De borstvetnecrose gaat niet weg of wordt groter

Om de vetnecrose te verwijderen, zal een chirurg het beschadigde of dode weefsel wegsnijden. Voor de operatie krijgt u een plaatselijke verdoving of een algehele narcose. U kunt een klein litteken overhouden, maar dit vervaagt meestal na verloop van tijd.

Liposuctie is een andere optie om de vetnecrose te verwijderen. Uw chirurg zal een plaatselijke verdoving gebruiken en een kleine snede in uw huid maken. Daarna wordt een vacuümapparaat ingebracht en wordt het dode en beschadigde weefsel met behulp van beeldvorming verwijderd.

Een liposuctie vermindert de kans op een kloofje in het gebied waar het beschadigde borstweefsel is verwijderd. Als u toch kuiltjes of andere oneffenheden in de borst overhoudt, kan uw chirurg het gebied opvullen door een kleine flapreconstructie uit te voeren of door vetinjecties te gebruiken om volume toe te voegen.

U moet alle veranderingen aan uw borsten die zich vóór of na de behandeling voor borstvetnecrose voordoen, blijven controleren. Laat uw arts weten of u zich zorgen maakt over de algemene gezondheid van uw borsten.